Taktyczne Tak

Kilka lat temu brałem udział w warsztatach z improwizacji scenicznej i wyciągnąłem z tego niezapomnianą lekcję - bądź na tak! Założenie ma banalną podstawę: jeśli partner sceniczny proponuje jakąś konwencję (np. uciekamy z więzienia), to odmowa w takim momencie anihiluje cały pomysł. Mówisz tak i od teraz jesteście w więzieniu, gagatki. To gra słów, gestów i wyobraźni, a twarde nie zatrzymuje ją. Nie oznacza to jednak, że wszystko ma iść gładko. Potężnym narzędziem staje się taktyczne tak, przybierające formę tak, i. Wprowadzamy w historii jakiś twist - uciekamy i właśnie złamałem łyżkę, kopiąc tunel. Samo tak może nie wystarczyć, trzeba dorzucić coś od siebie, aby zapewnić ciągłość historii.

Dokładnie te same mechaniki sprawdzają się w grach fabularnych. Mistrz Gry powinien dobrze opanować tak, i, a potem używać go, gdy nadarzy się odpowiednia okazja. Niech Gracze wiedzą, że każdy rzut kością czy decyzja niesie za sobą coś więcej niż prosty wynik. Niech porażka nie zawsze oznacza nie udało ci się - przeskoczyłeś przepaść i w trakcie skoku coś wypadło ci z kieszeni! Niektóre podręczniki same to proponują, jak np. zdobywanie doświadczenia w The Burning Wheel czy częściowy sukces w mechanice PbtA (Powered by the Apocalypse). I analogicznie, niech krytyczny sukces doda jakiś bonus - niech skaczący zniknie z oczu ścigającemu go potworowi! Możesz także pozwolić Graczowi samemu opisać scenę. Każda sytuacja będzie wymagać innych środków, ale Mistrzu, nie gaś zapału Gracza, któremu właśnie szybciej zabiło serce, bo miał świetny rzut. Świętuj razem z nim w fikcji.

Tak to słowo, które znamy także z tej sceny, gdzie luby zadaje swojej lubej to znane dobrze wszystkim pytanie “czy zostaniesz moją żoną?”. Może wydawać się, że odpowiedź jest narzucona przez sytuację, bo jak tu odmówić? Jednak (na całe szczęście) nikt nie wyskakuje z pierścionkiem zza krzaka. Decyzja dojrzewa, a już wspaniale, jeśli jest wcześniej przegadana pomiędzy wybrankami. Bo tak, rzucone bez zastanowienia, może zaprowadzić nas też w ślepy zaułek.

Trafnie pokazała to absurdalna komedia romantyczna Jestem na tak. Jim Carrey portretuje niejakiego Carla, któremu życie daje solidnego kopa w tyłek. Zamyka się w sobie i popada w melancholię (dzisiaj powiedzielibyśmy, że w depresję). Unika kontaktu z przyjaciółmi i siedzi w domu, w kółko oglądając te same filmy. Wszystko zmienia się pod wpływem seminarium, na którym zawiera pakt - zobowiązuje się mówić tak na każdą propozycję. Jak to w filmach bywa, pakt obraca się przeciwko niemu, ale ostatecznie wszystko kończy się happy-endem. Morał historii powinien nasunąć się sam: w sytuacji zawahania wybierz tak, a może spotka cię coś nowego, poczujesz, że żyjesz. I pewnie wiele osób wpada w tę pułapkę po seansie. Zapominają postawić i. Co zabawne, sama historia oparta jest na prawdziwym zobowiązaniu, które opisał w książce brytyjski dziennikarz Danny Wallace, szukając więcej pozytywów w swoim życiu.

Miewamy w życiu i takie momenty, w których po pewnym czasie zastanawiamy się, czy podjęliśmy słuszną decyzję. Wahamy się, tylko… już po fakcie i to nie tylko w kwestiach matrymonialnych. Szkoła, praca, nasze życie może potoczyć się na tyle sposobów, że można zwariować. I chyba jedną z większych bolączek XXI wieku jest to, że mamy wybór. Możemy stosunkowo niewielkim kosztem zmieniać pracę, kraj zamieszkania, a nawet partnera. Gdybamy, kalkulujemy, gotują się w nas kłęby myśli. Dlatego (choć to mało intuicyjne) warto podejmować takie decyzje, od których nie ma już odwrotu. Wtedy pomagamy swojemu Ja z przyszłości zrzucić trochę ciężaru z głowy.

Coś, co obserwuję od jakiegoś czasu u ludzi dookoła mnie, to właśnie brak decyzyjności. Czy też tak masz, Czytelniku? Mam wrażenie, że jakoś trudniej zobowiązać się wobec innych. Przyczyn można szukać wszędzie. Może to być starość lub przychodząca właśnie z wiekiem wygoda. A może trzeba iść o krok dalej i obwiniać technologię? Mechanizm wydaje się taki sam jak przy naszych wyborach - skoro mogę w każdej chwili napisać do bliskich, to zaczekam na odpowiednią okazję zamiast zawracać im głowę codziennościami. Mam auto, więc mogę w każdej chwili podjechać. To wolność, która zarówno ułatwia, jak i utrudnia nasze kontakty.

Hej, skoro nauczyliśmy się mówić tak, musimy także nauczyć się pytać. W społeczeństwie, w którym wszyscy są gotowi, aby wykrzyczeć zgodnie tak, musi być także ktoś, kto złoży propozycję. Zaoferujmy coś, na co drugiej osobie łatwo będzie odpowiedzieć pozytywnie. Wystarczy, że zaczniemy od propozycji popołudniowej herbaty. Po tym, jak uda się uciec z tego cholernego więzienia.